കേരളത്തിലെ വെള്ളപ്പൊക്കം: മഴയാണോ കാരണം? അതോ നമ്മൾ തന്നെയോ?

കേരളത്തിൽ എല്ലാ വർഷവും വെള്ളപ്പൊക്കം എന്തുകൊണ്ട് വർധിക്കുന്നു?

2018-ലെ മഹാപ്രളയം കേരളത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ ഒരിക്കലും മറക്കാനാകാത്ത ദുരന്തമാണ്. അതിനുശേഷം എല്ലാ മഴക്കാലത്തും കേരളം ഒരു ഭീതിയോടെയാണ് ജീവിക്കുന്നത്. ഒരു വശത്ത് അതിശക്തമായ മഴ, മറുവശത്ത് ഉരുൾപൊട്ടൽ, വെള്ളപ്പൊക്കം, മണ്ണിടിച്ചിൽ, റോഡുകളും പാലങ്ങളും തകർച്ച, കൃഷിനാശം, ആയിരക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങളുടെ ദുരിതം—ഇവയെല്ലാം ഇപ്പോൾ മഴക്കാലത്തിന്റെ സ്ഥിരം വാർത്തകളായി മാറിയിരിക്കുന്നു.

എന്നാൽ ഒരു ചോദ്യം ഇപ്പോഴും പലരുടെയും മനസ്സിലുണ്ട്.

 സ്വാഭാവികമായും നമുക്ക് ചിന്തിക്കാം പണ്ടും മഴയുണ്ടായിരുന്നു ഇപ്പോഴും മഴ പെയ്യുന്നുവെന്ന് പക്ഷേ എന്തുകൊണ്ട് വെള്ളപ്പൊക്കം ഉണ്ടാകുന്നു. പണ്ടുണ്ടായ മഴയെക്കാൾ തീവ്രമായ മഴയാണ് ഇപ്പോൾ പെയ്യുന്നത് കാരണം കുറച്ചു സമയം കൊണ്ട് കൂടുതൽ വെള്ളം ഭൂമിയിൽ എത്തുന്നു അത് സംഭരിക്കാനോ അല്ലെന്നുണ്ടെങ്കിൽ കൃത്യമായി ഒഴുകി പോകാൻ ഉള്ള മാർഗങ്ങൾ നശിച്ചു പോയിരിക്കുന്നു. പ്രകൃതിയുടെ ഘടനയെ തന്നെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്തുകൊണ്ട് നടത്തിയ വികസന പരിപാടികളും പരമ്പരാഗതങ്ങളായ ജലാശയങ്ങളുടെ ആഴം കുറഞ്ഞതും വെള്ളമൊഴുകി പോവാനുള്ള നദികളും തോടുകളും ചെറിയ ചെറിയ ജല വഴികളും ഒക്കെ തടയപ്പെട്ടതും സംഭരണശേഷി കുറഞ്ഞതും ഒക്കെയാണ് കാരണങ്ങൾ.

 പിന്നെ എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇന്ന് ഓരോ വർഷവും വെള്ളപ്പൊക്കവും ഉരുൾപൊട്ടലും ഇത്ര വ്യാപകമാകുന്നത്?

ഇതിന് ഉത്തരം "മഴ കൂടുതലായി" എന്ന ഒറ്റ കാരണത്തിൽ ഒതുങ്ങുന്നില്ല. പ്രകൃതിയിലെ മാറ്റങ്ങളും മനുഷ്യന്റെ ഇടപെടലുകളും ഒരുമിച്ചാണ് കേരളത്തിന്റെ ദുരന്തസാധ്യത വർധിപ്പിച്ചത്.

ഉരുൾപൊട്ടൽ എന്തുകൊണ്ട് ഇത്ര അപകടകരമാണ്?

വെള്ളപ്പൊക്കം കഴിഞ്ഞാൽ വെള്ളം ഇറങ്ങിയശേഷം ജീവിതം വീണ്ടും പുനരാരംഭിക്കാൻ ചില അവസരങ്ങൾ ലഭിക്കും. എന്നാൽ ഉരുൾപൊട്ടൽ അതിനേക്കാൾ ഭീകരമാണ്.

ഒരു മലയുടെ ഭാഗം തന്നെ ഏതാനും നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ താഴേക്ക് പതിക്കുമ്പോൾ വീടുകളും റോഡുകളും കൃഷിയിടങ്ങളും വാഹനങ്ങളും മനുഷ്യരും മണ്ണിനടിയിലാകുന്നു. പലപ്പോഴും ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂപ്രകൃതി തന്നെ മാറിപ്പോകും.

ഇത്തരം ദുരന്തങ്ങൾ മനുഷ്യജീവൻ മാത്രമല്ല, ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ സാമ്പത്തികവും സാമൂഹികവുമായ ഭാവിയെയും തകർക്കുന്നു. പുനരധിവാസം, റോഡുകളുടെ പുനർനിർമാണം, കുടിവെള്ളം, വൈദ്യുതി, വിദ്യാഭ്യാസം തുടങ്ങി എല്ലാ സംവിധാനങ്ങളും പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ വർഷങ്ങൾ വേണ്ടിവരും.

അതിനിടയിൽ അടുത്ത മഴക്കാലം വീണ്ടും എത്തും.

കേരളത്തിലെ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് രണ്ട് പ്രധാന കാരണങ്ങൾ

ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങൾ പ്രകാരം കേരളത്തിലെ ഇന്നത്തെ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിനും അതിശക്തമായ മഴയ്ക്കും പിന്നിൽ പ്രധാനമായും രണ്ട് ഘടകങ്ങളാണുള്ളത്.

ഒന്നാമത്തേത് മനുഷ്യന്റെ ഇടപെടലുകൾ.

രണ്ടാമത്തേത് ആഗോള കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം.

ഈ രണ്ട് കാരണങ്ങളും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടവയാണ്. അതിനാൽ രണ്ടും മനസ്സിലാക്കാതെ കേരളത്തിലെ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ കാരണം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയില്ല.

മനുഷ്യന്റെ ഇടപെടലുകൾ എങ്ങനെ വെള്ളപ്പൊക്കം വർധിപ്പിക്കുന്നു?

മഴ പെയ്യുന്നത് പ്രകൃതിയുടെ ഭാഗമാണ്. എന്നാൽ മഴവെള്ളം സുരക്ഷിതമായി സംഭരിക്കുകയും നദികളിലൂടെയും തോടുകളിലൂടെയും കടലിലേക്ക് എത്തിക്കുകയും ചെയ്യാനുള്ള സംവിധാനവും പ്രകൃതി തന്നെ ഒരുക്കിയിരുന്നു.

കേരളത്തിൽ ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി രൂപപ്പെട്ട ഈ സ്വാഭാവിക ജലചംക്രമണ സംവിധാനത്തിൽ കഴിഞ്ഞ ഏതാനും പതിറ്റാണ്ടുകളായി വലിയ മാറ്റങ്ങളാണ് സംഭവിച്ചത്.

തണ്ണീർത്തടങ്ങൾ വ്യാപകമായി നികത്തപ്പെട്ടു.

ചതുപ്പുനിലങ്ങൾ വീടുകൾക്കും കെട്ടിടങ്ങൾക്കും വേണ്ടി മാറ്റി.

കായലുകളും ജലാശയങ്ങളും വിസ്തീർണം കുറഞ്ഞു.

പല നദികളുടെയും തോടുകളുടെയും സ്വാഭാവിക ഒഴുക്ക് അനധികൃത നിർമ്മാണങ്ങളും മാലിന്യങ്ങളും കാരണം തടസ്സപ്പെട്ടു.

നഗരങ്ങളിൽ കോൺക്രീറ്റ് റോഡുകളും കെട്ടിടങ്ങളും വർധിച്ചതോടെ മഴവെള്ളം മണ്ണിലേക്ക് ഇറങ്ങാനുള്ള സാധ്യതയും ഗണ്യമായി കുറഞ്ഞു.

മുമ്പ് മഴവെള്ളം ഭൂമിക്കടിയിലേക്ക് ഇറങ്ങി ഭൂഗർഭജലം നിറയ്ക്കുമായിരുന്നു. ഇന്ന് അതേ വെള്ളം നേരിട്ട് റോഡുകളിലേക്കും നഗരങ്ങളിലേക്കും ഒഴുകുകയാണ്.

അതിനാലാണ് മണിക്കൂറുകൾക്കുള്ളിൽ നഗരങ്ങൾ വെള്ളത്തിനടിയിലാകുന്ന സാഹചര്യം രൂപപ്പെടുന്നത്.

മഴയുടെ അളവല്ല, തീവ്രതയാണ് ഇന്ന് പ്രധാന പ്രശ്നം കേരളത്തെ ഇത് എങ്ങനെ ബാധിക്കുന്നു?

പലരും കരുതുന്നത് ഇന്ന് മഴയുടെ അളവാണ് കൂടുതലെന്നാണ്.

എന്നാൽ കാലാവസ്ഥാ പഠനങ്ങൾ മറ്റൊരു കാര്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ഇന്ന് പല പ്രദേശങ്ങളിലും വാർഷിക മഴയുടെ അളവിൽ വലിയ മാറ്റമില്ലെങ്കിലും, മഴ പെയ്യുന്ന രീതിയിലാണ് വലിയ മാറ്റം വന്നിരിക്കുന്നത്.

മുമ്പ് ഒരു ദിവസം മുഴുവൻ ലഭിച്ചിരുന്ന മഴ ഇന്ന് രണ്ട് മണിക്കൂറിലോ മൂന്ന് മണിക്കൂറിലോ ലഭിക്കുന്നു.

ഇതിനെ Extreme Rainfall Event അഥവാ അതിശക്തമായ മഴ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

ഒരു പ്രദേശത്ത് വളരെ കുറഞ്ഞ സമയത്തിനുള്ളിൽ വലിയ അളവിൽ മഴ ലഭിക്കുമ്പോൾ, ആ വെള്ളം ഉൾക്കൊള്ളാനുള്ള ശേഷി മണ്ണിനും നദികൾക്കും ഇല്ലാതാകും.

ഫലമായി വെള്ളപ്പൊക്കം അതിവേഗം രൂപപ്പെടും.

അറബിക്കടൽ ചൂടാകുന്നത് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനമാണ്?

കേരളത്തിന്റെ മഴയുടെ സ്വഭാവം നിർണ്ണയിക്കുന്നതിൽ അറബിക്കടലിന് നിർണായക പങ്കുണ്ട്.

കഴിഞ്ഞ ഏതാനും വർഷങ്ങളായി അറബിക്കടലിന്റെ ഉപരിതല താപനില സാധാരണയേക്കാൾ ഉയരുന്ന പ്രവണത ശാസ്ത്രജ്ഞർ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

ഇത് ഒരു ചെറിയ മാറ്റമല്ല.

കടൽ ചൂടാകുമ്പോൾ കൂടുതൽ വെള്ളം വളരെ വേഗത്തിൽ നീരാവിയായി അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് ഉയരുന്നു.

ഈ അധിക ജലബാഷ്പമാണ് പിന്നീട് വലിയ മഴമേഘങ്ങൾക്ക് ഇന്ധനമാകുന്നത്.

അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇന്ന് കേരളത്തിൽ വളരെ കുറഞ്ഞ സമയത്തിനുള്ളിൽ അതിശക്തമായ മഴ ലഭിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ വർധിച്ചുവരികയാണ്.

എന്നാൽ ഇവിടെ മറ്റൊരു പ്രധാന ചോദ്യം ഉയരുന്നു.

അറബിക്കടൽ എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത്ര വേഗത്തിൽ ചൂടാകുന്നത്?

ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള ഉത്തരം മനസ്സിലാക്കാൻ ആഗോള കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെക്കുറിച്ചും, Global Warming-നെക്കുറിച്ചും, Marine Heatwave എന്ന പുതിയ പ്രതിഭാസത്തെക്കുറിച്ചും അറിയേണ്ടതുണ്ട്.

ഇവയാണ് കേരളത്തിന്റെ ഭാവി കാലാവസ്ഥയെ നിർണയിക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ.

ആഗോളതാപനം: അറബിക്കടൽ ചൂടാകുന്നതിന്റെ യഥാർത്ഥ കാരണം

അറബിക്കടൽ പെട്ടെന്ന് ചൂടാകുന്നത് ഒരു പ്രാദേശിക പ്രതിഭാസമല്ല. അതിന് പിന്നിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നത് ലോകം മുഴുവൻ നേരിടുന്ന ആഗോള കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനമാണ് (Climate Change).

കഴിഞ്ഞ രണ്ട് നൂറ്റാണ്ടുകളായി വ്യവസായവൽക്കരണം, കൽക്കരി, പെട്രോൾ, ഡീസൽ, പ്രകൃതിവാതകം തുടങ്ങിയ ഫോസിൽ ഇന്ധനങ്ങളുടെ അമിത ഉപയോഗം എന്നിവ കാരണം അന്തരീക്ഷത്തിൽ കാർബൺ ഡൈ ഓക്സൈഡ്, മീഥേൻ, നൈട്രസ് ഓക്സൈഡ് തുടങ്ങിയ ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങളുടെ അളവ് ഗണ്യമായി വർധിച്ചു.

ഈ വാതകങ്ങൾ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ബഹിരാകാശത്തേക്ക് പുറത്തുപോകേണ്ട ചൂടിന്റെ ഒരു ഭാഗം കുടുക്കി നിർത്തുന്നു. ഇതാണ് ഹരിതഗൃഹ പ്രതിഭാസം (Greenhouse Effect).

ഈ അധിക ചൂട് ഭൂമിയുടെ ശരാശരി താപനില ഉയർത്തുകയും അതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ആഘാതം സമുദ്രങ്ങളിൽ പ്രകടമാവുകയും ചെയ്യുന്നു.

ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങൾ പ്രകാരം, ഭൂമിയിൽ കുടുങ്ങുന്ന അധിക ചൂടിന്റെ 90 ശതമാനത്തിലധികവും സമുദ്രങ്ങളാണ് ആഗിരണം ചെയ്യുന്നത്. അതിനാൽ സമുദ്രങ്ങളുടെ ഉപരിതല താപനില വർഷംതോറും ഉയരുകയാണ്.

അറബിക്കടലും ഇതിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമല്ല.

Marine Heatwave എന്താണ്?

സമീപ വർഷങ്ങളിൽ ശാസ്ത്രലോകം കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കുന്ന ഒരു പ്രതിഭാസമാണ് Marine Heatwave.

കരയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഉഷ്ണതരംഗം പോലെ, സമുദ്രത്തിലെ ഒരു വലിയ പ്രദേശത്തിന്റെ ഉപരിതല ജലത്തിന്റെ താപനില സാധാരണയേക്കാൾ അസാധാരണമായി ഉയർന്ന് കുറഞ്ഞത് അഞ്ച് ദിവസമെങ്കിലും തുടർച്ചയായി നിലനിൽക്കുന്ന അവസ്ഥയാണ് Marine Heatwave.

എന്നാൽ ഇത് വെറും ചൂട് കൂടുന്നതിന്റെ കഥയല്ല.

ഈ പ്രതിഭാസം സമുദ്രത്തിലെ ആവാസവ്യവസ്ഥയെ തന്നെ മാറ്റിമറിക്കാൻ കഴിയും.

• പവിഴപ്പുറ്റുകൾക്ക് (Coral Reefs) നാശമുണ്ടാക്കാം.

• മത്സ്യങ്ങളുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ മാറാം.

• മത്സ്യബന്ധന മേഖലകളെ ബാധിക്കാം.

• സമുദ്രത്തിലെ ജൈവവൈവിധ്യം കുറയാം.

• അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് കൂടുതൽ ജലബാഷ്പം ഉയരാൻ കാരണമാകാം.

ഈ അവസാനത്തെ കാര്യമാണ് കേരളത്തിന് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്.

Marine Heatwave കേരളത്തിന്റെ മഴയെ എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു?

ഒരു കടൽ കൂടുതൽ ചൂടാകുമ്പോൾ അതിൽ നിന്ന് കൂടുതൽ ജലബാഷ്പം അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് ഉയരും.

അന്തരീക്ഷത്തിൽ കൂടുതൽ ജലബാഷ്പം ഉണ്ടെങ്കിൽ മേഘങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ ഈർപ്പം ലഭിക്കും.

ഈ മേഘങ്ങൾ പശ്ചിമഘട്ടത്തിൽ തട്ടുമ്പോൾ വളരെ ശക്തമായ മഴ പെയ്യാൻ സാധ്യത വർധിക്കുന്നു.

ഇതുകൊണ്ടാണ് അടുത്ത കാലത്ത് കേരളത്തിൽ വളരെ കുറഞ്ഞ സമയത്തിനുള്ളിൽ നൂറുകണക്കിന് മില്ലിമീറ്റർ മഴ ലഭിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ വർധിച്ചിരിക്കുന്നത്.

ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഇപ്പോഴും ഈ ബന്ധത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ പഠിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. എന്നിരുന്നാലും, അറബിക്കടലിലെ താപനില ഉയരുന്നതും അതിശക്തമായ മഴയുടെ സാധ്യത വർധിക്കുന്നതും തമ്മിൽ വ്യക്തമായ ബന്ധമുണ്ടെന്ന് നിരവധി പഠനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

കേരളത്തിന് മുന്നിലുള്ള ഭാവി

ഇപ്പോഴുള്ള പ്രവണതകൾ തുടർന്നാൽ കേരളം വരും വർഷങ്ങളിൽ കൂടുതൽ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടേണ്ടിവരും.

അതിശക്തമായ മഴയുടെ ആവർത്തനം വർധിക്കാം.

മണ്ണിടിച്ചിലുകൾ കൂടുതൽ പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിക്കാം.

നദികളിലെ പെട്ടെന്നുള്ള വെള്ളപ്പൊക്കം സാധാരണ സംഭവമായി മാറാം.

തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ കടൽക്ഷോഭവും തീരശോഷണവും വർധിക്കാം.

കൃഷിരീതികൾ മാറേണ്ട സാഹചര്യം വരാം.

കുടിവെള്ള ലഭ്യതയിലും മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കാം. മഴ കൂടുതലായിട്ടും വെള്ളം സംഭരിക്കാനുള്ള ശേഷി കുറഞ്ഞാൽ വേനൽക്കാലത്ത് ജലക്ഷാമം രൂക്ഷമാകും.

അതായത്, മഴ കൂടുതലായാലും കുടിവെള്ളം കുറയുന്ന വിരോധാഭാസം കൂടുതൽ പ്രകടമാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

നമുക്ക് എന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയും?

കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം ഒരു വ്യക്തിക്ക് ഒറ്റയ്ക്ക് പരിഹരിക്കാൻ കഴിയുന്ന പ്രശ്നമല്ല. എന്നാൽ അതിന്റെ ആഘാതം കുറയ്ക്കാൻ സർക്കാരിനും ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കും പൊതുജനങ്ങൾക്കും ഒരുപോലെ ഉത്തരവാദിത്തമുണ്ട്.

ചില നിർണായക നടപടികൾ ഇവയാണ്:

• തണ്ണീർത്തടങ്ങളും ചതുപ്പുനിലങ്ങളും സംരക്ഷിക്കുക.

• നദികളുടെയും തോടുകളുടെയും സ്വാഭാവിക ഒഴുക്ക് പുനഃസ്ഥാപിക്കുക.

• മഴവെള്ള സംഭരണ സംവിധാനങ്ങൾ വ്യാപകമാക്കുക.

• മലഞ്ചെരിവുകളിൽ ശാസ്ത്രീയ പഠനമില്ലാതെ നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ അനുവദിക്കാതിരിക്കുക.

• നഗരാസൂത്രണത്തിൽ വെള്ളപ്പൊക്ക സാധ്യത മുൻകൂട്ടി പരിഗണിക്കുക.

• പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ ഊർജസ്രോതസ്സുകളുടെ ഉപയോഗം വർധിപ്പിക്കുക.

• പൊതുഗതാഗതവും വൈദ്യുത വാഹനങ്ങളും പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ച് കാർബൺ പുറന്തള്ളൽ കുറയ്ക്കുക.

• ദുരന്ത മുന്നറിയിപ്പ് സംവിധാനങ്ങൾ കൂടുതൽ കൃത്യമാക്കുകയും പൊതുജന ബോധവൽക്കരണം ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുക.

കേരളത്തിന്റെ ഭാവി നമ്മുടെ തീരുമാനങ്ങളിൽ

പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങളെ പൂർണമായി ഒഴിവാക്കാൻ മനുഷ്യന് കഴിയില്ല.

എന്നാൽ അവയുടെ ആഘാതം ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കാൻ കഴിയും.

പ്രകൃതിയുടെ നിയമങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കി വികസനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ, മഴയെ ദുരന്തമായി കാണാതെ ഒരു അനുഗ്രഹമായി നിലനിർത്താൻ നമുക്ക് സാധിക്കും.

ഇന്ന് എടുക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങളാണ് അടുത്ത തലമുറയ്ക്ക് സുരക്ഷിതമായ കേരളം സമ്മാനിക്കുമോ, അതോ കൂടുതൽ ദുരന്തങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഭാവിയാണോ ഉണ്ടാകുക എന്ന് നിർണയിക്കുന്നത്.

കേരളത്തിലെ വെള്ളപ്പൊക്കം വെറും "മഴ കൂടുതലായതിന്റെ" കഥയല്ല.

മനുഷ്യന്റെ ഇടപെടലുകളും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും ചേർന്ന് പ്രകൃതിയുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥയെ മാറ്റിയതിന്റെ ഫലമാണ് ഇന്ന് നാം കാണുന്നത്.

അറബിക്കടലിന്റെ ചൂട് ഉയരുന്നത്, അതിശക്തമായ മഴ, ഉരുൾപൊട്ടൽ, വെള്ളപ്പൊക്കം—ഇവയെല്ലാം പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ട സംഭവങ്ങളാണ്.

ഈ യാഥാർഥ്യം അംഗീകരിച്ച് ശാസ്ത്രീയമായ പഠനങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നയങ്ങളും വികസന പദ്ധതികളും രൂപപ്പെടുത്തുകയാണെങ്കിൽ മാത്രമേ ഭാവിയിലെ ദുരന്തങ്ങളുടെ ആഘാതം കുറയ്ക്കാൻ കഴിയൂ.

കേരളത്തിന്റെ ഭാവി മഴയെ തടയുന്നതിലല്ല; മഴയോട് എങ്ങനെ പൊരുത്തപ്പെട്ട് ജീവിക്കാമെന്ന് പഠിക്കുന്നതിലാണ്.